Đền Bắc Lệ

Đền Bắc Lệ

Đền Bắc Lệ là một quần thể di tích nằm trên một quả đồi giữa khu Nam của Phố Bắc Lệ. Hiện nay vẫn chưa xác định được chính xác thời gian ra đời của một ngôi đền, song căn cứ vào hai văn bia còn (1919 và 1933) đền Bắc Lệ từ đầu thế kỷ XX đến nay đã trải qua 5 lần tu sửa tôn tạo. Theo văn bia khắc năm Khải Định thứ 4 (1919) thì trước đó đền chỉ là một am thờ nhỏ, hay bị hỏa hoạn, sau đó nhân dân đã cung tiến xây dựng thành một ngôi nhà 3 gian gồm 3 cung: Đệ Nhất - Đệ Nhị - Đệ Tam (cung cấm) ngôi đền mang bóng dáng nghệ thuật kiến trúc điêu khắc Trung quốc. Trong đợt sửa chữa lần 2 (1933) và lần 3 (1940) ngôi nhà 3 gian cũ đuợc quay lại và xay thêm cung Đệ Tam ở phía sau. Một cổng Tam quan to cao được xây dựng ở phía ngoài Tam cấp lên đền. Sau đó do các điều kiện, nguyên nhân khác đền Bắc Lệ còn qua một số lần sửa chữa.

Tuy trải qua nhiều lần tu bổ, nhưng ngôi đền hiện nay vẫn giữ được dáng vẻ cổ truyền, diện mạo đền hiện nay ngoài đền chính còn có một số gian thờ khác, bên phía mặt tiền của đền là một gian nhà nhỏ khoảng 10m², thờ Chầu Bé Bắc Lệ, phái trước bên trái phía Đông Bắc của của mặt chính diện đền có một bàn thời Ngũ Hổ ngoài trời. Đền chính vẫn nằm trên vị trí cũ, đó là một dãy nhà 3 gian xây bằng gạch lợp ngói tây, cột gỗ, ba gian nhà này đồng thời là 3 cung, diện tích 126m².

Mặc dù đã bị thất lạc nhiều song đền vẫn giữ được một số di vật cổ và thêm các hiện vật mới được cung tiến. Hiện nay đền có 19 pho tượng lớn nhỏ chủ yếu bằng chất liệu gỗ, nhiều y môn sặc sỡ treo trên các lối đi có hai văn bia và nhiều hoành phi câu đối.

Cũng giống như bất kỳ một đền thờ Mẫu nào đền Bắc Lệ thời Công Đồng, Tứ Phủ, thờ tất cả các vị Chư Linh ở bốn miền Vũ Trụ, thế nhưng ở đây đặc biệt coi trọng các vị thần linh gắn liền với địa phương như Mẫu Thượng Ngàn, Chầu Bé, Cô Bé... những vị thần cung cấp ban phát của cải vô biên nơi núi rừng cho con người, và trở thành biểu tượng của sự sống vĩnh hằng. Chầu Bé theo quan niệm của người dân ở đây, vốn là người có thật quê quán ở Bắc Lệ. Tại đây Chầu Bé có thể thay mặt Mẫu để thực hiện các ý đồ sáng tạo của các Mẫu.

Bên cạnh Trung tâm là Mẫu còn có các thần linh hóa thân của Mẫu như Ngũ Vị Tôn Ông, Tứ Phủ Chầu Bà, Tứ Phủ Quan Hoàn, Cô, Cậu.. được thể hiện qua việc bài di tích.

Lễ hội chính của đền Bắc Lệ được tổ chức vào ngày 20 tháng 9 âm lịch hàng năm. Việc tế lễ, rước sách tổ chức rất linh đình, thu hút một số lượng đông đảo người dân tham dự.

Sưu tầm.

Ải Chi Lăng

Ải Chi Lăng cấu thành từ một thung lũng hẹp ép giữa hai dãy núi, phía Đông là dãy núi đất Bảo Đài-Thái Họa và phía Tây là núi đá Kai Kinh (Cai Kinh) dựng đứng. Con sông Thương ngoằn ngoèo chảy dọc theo thung lũng, bên con đường quốc lộ số 1A mà trước kia là đường cái quan lên biên giới, xuôi về kinh đô. Con đường sắt xuyên Việt với ga trung tâm là ga Trăm Năm (cách Hà Nội 105 km), được xây dựng từ thời Pháp thuộc tạo thuận lợi cho thông thương lên vùng Đông Bắc Việt Nam và ít nhiều làm giảm tính chất hiểm địa của cửa ải.

Những ngọn núi thấp rải rác dọc thung lũng và trấn ven đường cái quan như núi Hàm Quỷ, núi Phượng Hoàng, núi Kỳ Lân, núi Mã Yên. Đóng khóa hai đầu của thung lũng, nơi hai vòng cung núi đất phía Đông và núi đá phía Tây khép lại, là lũy Ải Quỷ phía Bắc và núi Ngõ Thề phía Nam, khoanh kín trong lòng một ải quan dài 5 km, rộng khoảng 3 km.

Tại Ải Chi Lăng còn có Thành Chi Lăng ở vào cây số 109 tính từ Hà Nội và tới cây số thứ 154 thì tới tỉnh lỵ Lạng Sơn,[1] theo Đi thăm đất nước của Hoàng Đạo Thúy. Theo Địa dư các tỉnh Bắc Kỳ, Thành cổ tại Ải Chi Lăng do quân Minh đắp trong thời gian xâm lược Việt nam có chu vi 154 trượng và cao 5 thước, nay chỉ còn nền cũ. Ở gần cửa Nam của thành còn phiến đá khắc 5 chữ Hoàng tráng nhị thập đội (nơi trú đóng của đội quân Hoàng tráng thứ 20).

Phía nam Ải Chi Lăng có hai khối đá lớn, một khối có hình dáng giống như thanh kiếm khổng lồ gọi là Lê Tổ Kiếm (thanh kiếm của vua Lê Thái Tổ) và một tượng đá có hình dáng như một người quỳ gối và bị cụt đầu gọi là Liễu Thăng Thạch (tức đá Liễu Thăng, ám chỉ tướng Liễu Thăng bị Lê Sát chém cụt đầu tại ải).

Động Tam Thanh

Động Tam Thanh thuộc phường Tam Thanh, thành phố Lạng Sơn, là thắng cảnh nổi tiếng, có ngôi chùa cổ đã đi vào ca dao:

“Đồng Đăng có Phố Kỳ Lừa

Có Nàng Tô Thị, có chùa TamThanh....”

Trong động có nhiều nhũ đá thiên tạo, có lối Thông Thiên, có Hồ Cảnh (hồ Âm Ti) nước trong xanh quanh năm không bao giờ vơi cạn. Chùa Tam Thanh không chỉ mang giá trị văn hoá, nghệ thuật hàm chứa trong từng di tích được lưu giữ lại bên trong chùa cho mãi đến ngày nay. Nổi bật nhất là hệ thống văn bia ghi lại quá trình tôn tạo chùa và cảm tác của các văn nhân thi sĩ qua nhiều thời kỳ lịch sử. Trong đó, tấm bia “Thiên Động Pháp Luân Thường Chuyển” có niên đại cổ nhất, khắc từ thời Lê Vĩnh Thịnh năm thứ 2 (1677).

Bên trong chùa có các hiện vật quý: bức phù điêu Phật A Di Đà mang phong cách mỹ thuật thời Lê - Mạc (thế kỷ XVI-XVII) được tạo theo thế đứng trong hình một lá bồ đề. Bên dưới tượng là cung Tam Bảo gồm một số pho tượng chủ yếu của Phật giáo dòng đại Thừa. Theo thời gian, chùa vẫn giữ được vẻ đẹp tự nhiên vốn có hấp dẫn du khách bốn phương, là một trong “Trấn doanh bát cảnh” của Xứ Lạng, được Bộ Văn hoá - Thông tin xếp hạng di tích quốc gia năm 1962. Hằng năm, lễ hội của Tam Thanh được tổ chức vào ngày 15 tháng Giêng với nhiều trò chơi nghi lễ truyền thống.

Sưu tầm

Chùa Tam Giáo - Động Nhị Thanh

Chùa Tam Giáo - Động Nhị Thanh

Di tích Chùa Tam Giáo - Động Nhị Thanh (Lạng Sơn) gắn với danh nhân Ngô Thì Sĩ khi ông được cử làm quan Đốc trấn Lạng Sơn từ năm 1777 đến 1780. Trong thời gian ngắn ngủi này, ngoài việc phát triển các mặt quân sự, chính trị, kinh tế, ông đã có công phát hiện và tôn tạo 8 cảnh đẹp, trong đó có Chùa Tam Giáo, Động Nhị Thanh.

Động Nhị Thanh ở bên dưới Chùa Tam Giáo là hang đá tự nhiên, từ cửa trước đến cửa sau dài 500m. Tương truyền Động Nhị Thanh là nơi ông thường cùng bạn bè đến làm thơ. Tại cửa động ông cho xây đình duyệt quân, có suối Thụ Phúc chảy từ cửa động ra ao Nhất Bích. Điều quý giá ở di tích này là hệ thống văn bia tạc trên vách đá của các văn nhân, quan lại qua các thời kỳ lưu lại nơi đây.

Lễ hội Khu di tích Nhị Thanh - Chùa Tam Giáo diễn ra vào ngày 15 - 17/01 hằng năm, với nhiều nghi lễ tập tục truyền thống đặc sắc của nhân dân xứ Lạng. Nằm trong Khu di tích này, Chùa Tam Giáo - Động Nhị Thanh đã được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng di tích văn hóa từ năm 1962.

Đây là nguồn sử liệu, những tác phẩm văn học hết sức quí giá, thông tin về lịch sử và di tích Lạng Sơn, nơi đây còn có tượng truyền thần của Ngô Thì Sĩ tạc cùng năm 1779 rất đẹp và có giá trị mỹ thuật cao

Sưu tầm

Chùa Tiên, Giếng Tiên, TP Lạng Sơn

Cách cầu Kỳ cùng khoảng nửa cây số, trên đường đi Mai Pha, có núi đá hình voi nhô lên giữa cánh đồng. Đó là núi đại tượng, nơi đây có động Chùa Tiên, là một trong bát cảnh mà Ngô Thì Sĩ đã ghi nhận. Động Chùa Tiên Nằm ngang chừng núi, lối lên có 64 bậc, cửa phụ quay về hướng đông, có cửa thông hiên, có đường xuống hồ thu thuỷ. Chùa Tiên còn được gọi là chùa Song tiên, được lập vào thời Hồng Đức ( 1460 - 1497 ).

Trong động có nhiều thạch nhũ có hình dáng tiên ông , con voi hoặc con dơi bay. Nhiều tấm bia ma nhai của các nhà văn, các danh nhân cũng được thấy ở chùa Tiên này. Đằng sau núi Voi - Chùa tiên ở lưng chừng núi trên mặt bằng đá rộng đó là Giếng tiên, miệng giếng rộng 20cm có mạch nước quý chảy quanh năm.

Trong chùa Tiên có cung Tam Bảo thờ Phật phía ngoài và cung thờ Mẫu, Đức Thánh Trần phía trong. Chùa Tiên còn lưu giữ nhiều hiện vật quý như: chuông, hoành phi, câu đối…

Trước kia, chùa Tiên nằm bên cạnh giếng Tiên do nhân dân làng Phai Luông lập vào thời Lê Hồng Đức (1460-1497), sau khi chùa bị hư hại mới chuyển vào động núi Đại Tượng (núi hình con voi). Khi vào chùa Tiên, du khách sẽ thấy một nhũ đá to giống hình người ngồi trên bệ đá lớn. Tương truyền đó chính là tiên ông đã xuống trần dẫm chân xuống đá thành giếng nước, giúp dân chống hạn. Giếng nước đó gọi là Giếng Tiên, người dân đã lập bàn thờ để thờ tiên ông (Thần Nông).

Vào ngày 18 tháng giêng hàng năm, ở chùa Tiên thường có lễ hội để tạ ơn các vị tiên đã giúp nhân dân trong những ngày gian khó và khấn Thần, Phật, cầu tài, cầu lộc cho một năm mới nhiều may mắn, mưa thuận gió hoà, mùa màng bội thu, cuộc sống an bình, hạnh phúc. Lễ hội gồm nghi thức khai hội và phần lễ tế. Điều đặc biệt ở lễ hội Chùa Tiên là không được dâng món heo quay (lễ vật thường được dâng cúng ở các lễ hội khác).

Năm 1992, Chùa Tiên đã được Bộ Văn hoá Thông tin đã xếp hạng di tích Quốc gia./.

Sưu tầm

Suối Long Đầu

Suối Long Đầu là một trong những thắng cảnh và điểm du lịch sinh thái được nhiều người biết đến của tỉnh Lạng Sơn. Long Đầu là một con suối khá lớn dài chừng 10km chảy trên địa phận 2 xã Mẫu Sơn và Yên Khoái của huyện Lộc Bình.

Suối Long Đầu mang những nét rất đặc trung của thắng cảnh vùng núi Mẫu Sơn. Suối được bắt nguồn từ dãy núi Mẫu Sơn hùng vĩ có độ cao trên 1000m chảy theo hướng Bắc Nam qua những triền dốc, những khu rừng già của thôn Lặp Pịa về vùng thấp hơn. Lòng suối hẹp dốc tạo cho con suối rất nhiều thác ghềnh.Ở khu vực thượng nguồn có những thác nước rất lớn cao tới hơn 3m, rộng 7 – 15m, sâu 2 – 3m. Lòng suối ngổn ngang đá núi nhẵn phẳng như co bàn tay sắp đặt tài tình của tạo hóa. Trừ mùa mưa lũ dòng suối có vẻ hung dữ, còn lại suối Long Đầu mang một vẻ đẹp hiền hòa với dòng nước trong vắt mát lành.

Sưu tầm

Hang Gió, huyện Chi Lăng, Lạng Sơn

Hang Gió còn có các tên gọi: Động Thông Gió hay Mai Sao Phong động. Khu di tích Hang Gió thuộc Lũng Khòm (thôn Sao Thượng B), xã Mai Sao, huyện Chi  Lăng.

 Khu di tích danh thắng Hang Gió bao gồm một vùng rộng lớn, với nhiều núi dá, hang đá tự nhiên thuộc dãy núi Bó Nhàn từ thôn Sao Thượng tới trung tâm xã Mai Sao. Trong đó hang động nổi bật nhất là hang Gió. Đây là hang động có quy mô lớn, chiều dài hàng trăm mét, rộng đến 50 – 70 m, chiều cao có chỗ lên đến 30 – 40 m. Hang có 2 tầng và một tầng hầm, ít ngách phụ, trong hang it hiểm trở đi lại dễ dàng. Sàn hang tương đối bằng phẳng, vòm hang cao rộng, thoáng mát mang dáng dấp vòm nhà thờ. Vách hang có nhiều nhũ đá mang hình thù kỳ dị.

Đến thăm khu danh thắng hang Gió trước tiên phải thăm Hang Gió (động Thông Gió) bước lên 392 bậc hình chữ chi nối dài mới đến được Hang Gió, sau đó mới thăm các hang khác xung quanh như: Hang Công Chúa (tức hang Sân Khấu), hang Hoàng Tử (tức hang Sáng), hang Thiên Đình, hang Dơi, động Thủy Tiên (tức hang Nước).

Sưu tầm

Lễ hội Chùa Bắc Nga

Chùa Bắc Nga nằm trên địa phần thôn Bắc Nga, xã Gia Cát, huyện Cao Lộc. Chùa nằm trên sườn đồi rộng thoải, mặt hướng ra đường Quốc lộ 4B và dòng sông Kỳ Cùng. Chùa thờ Tiên, thờ Phật, gọi là Chùa Bắc Nga, đặt tên chữ là “Tiên Nga Tự”.

Lễ hội Chùa Bắc Nga Dân trong vùng lấy ngày 15 tháng giêng âm lịch hàng năm để tổ chức lễ hội.

Dân trong vùng lấy ngày 15 tháng giêng âm lịch hàng năm để tổ chức lễ hội. Dân gian còn gọi hội chùa Bắc Nga là hội Bản Ngà. Ngày hội có cúng tế trong chùa mời Tiên, mời Phật về phù hộ cho dân làng được bình an, hạnh phúc và các hoạt động hội tổ chức gồm múa sư tử và hát sli, hát lượn. Một nét độc đáo trong lễ hội chùa Bắc Nga là hầu hết mọi người, ai đến hội đều tổ chức mua thịt lợn quay và các đồ ăn khác tập trung nhau thành từng nhóm, từng tốp trên sườn đồi liên hoan, giao lưu vui vẻ. Đây là một nét đẹp trong văn hóa ẩm thực, và là một thú vui dã ngoại đầu xuân của người dân Lạng Sơn.

Một nét độc đáo trong lễ hội là ai đến hội đều tổ chức mua thịt lợn quay tập trung nhau thành từng nhóm, từng tốp trên sườn đồi liên hoan

Nếu du khách nào một lần đến dự lễ hội Chùa Bắc Nga chắc chắn sẽ thật sự hào hứng, thú vị khi hòa mình vào lễ hội và không bao giờ quên được những ấn tượng tuyệt vời tại đó.

Sưu tầm

Đền mẫu đồng đăng

Đền mẫu đồng đăng

Đền Mẫu nằm ở trung tâm thị trấn Đồng Đăng thuộc huyện Cao Lộc tỉnh Lạng Sơn, cách cửa khẩu Hữu Nghị 4km. Đây là ngôi đền lớn có giá trị đặc biệt về kiến trúc, tín ngưỡng tôn giáo và lịch sử, là nơi nhân dân các dân tộc trong tỉnh, du khách trong nước và quốc tế đến để thờ cúng, sinh hoạt văn hóa tâm linh, nguyện cầu sự che chở của các đấng linh thiêng cho cuộc sống ngày càng ấm no, hạnh phúc, qua đó gắn kết tinh thần cộng đồng và giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Lễ hội đền Mẫu không chỉ là điểm hẹn của du khách trong nước mà càng ngày thu hút du khách quốc tế.

Lễ hội đề Mẫu được tổ chức hàng năm vào mùng 10 tháng Giêng âm lịch với các hoạt động tôn giáo tín ngưỡng cầu mong sự an bình thịnh vượng với nhiều hoạt động văn hóa cổ truyền như múa sư tử, võ dân tộc, thi đấu  các môn thể thao như Đẩy gậy, Kéo co, Ném còn...và hoạt động ẩm thực truyền thống với các món ăn đặc sản tiêu biểu của Xứ Lạng: Lợn quay, Vịt quay, Khau nhục, Phở chua, Mía…Vào ngày chính hội, hàng chục nghìn du khách từ khắp nơi (đặc biệt là khách Trung Quốc) cùng đến đây để dự lễ, tham gia các hoạt động văn hóa tâm linh truyền thống, nhiều du khách trong nước nhân dịp này đã kết hợp tham gia các tuor du lịch quốc tế (Trung Quốc).

Đền mẫu đồng đăng - Ngày Hội

Đây là điểm di tích lưu giữ các giá trị văn hóa, nghệ thuật, tín ngưỡng đặc sắc đã thực sự trở thành một điểm đến trong hành trình du lịch tâm linh nơi cửa ngõ phía Bắc nước ta mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc Xứ Lạng.

Lễ hội đầu pháo Kỳ Lừa

Tổ chức từ ngày 22 đến 27 tháng riêng âm lịch tại đền Tả Phủ, chợ Kỳ Lừa, xã Hoàng Văn Thụ, thành phố Lạng Sơn. Trong lễ hội này, một dây pháo dài khoảng 8 tấc, to 1,5 phân, đầu pháo có vòng đồng đính, sẽ được làm lễ đốt sau ngày khai hạ. Người nào cướp được vòng đồng ở đầu pháo sẽ được thưởng một con gà, một cân xôi, một cân rượu và quan trọng hơn cả là năm ấy, họ sẽ được mạnh khỏe, phát tài.

Lễ hội đầu pháo chợ Kỳ Lừa được tổ chức từ ngày 22 đến ngày 27 tháng giêng. Nhưng thực ra, không khí ngày hội đã có thể nhận thấy ngay từ sau rằm tháng giêng. Từ ngày 16 trở đi, trong đền Tả Phủ, đèn nến được thắp sáng trưng, khói hương nghi ngút suốt ngày đêm. Trong những ngày này, người dân nơi đây tổ chức đón rước thổ công, thần thánh ở các đền miếu lân cận về dự hội. Từ ngày 16 đến ngày 21, các gia đình có "đầu pháo" lấy được từ năm trước trả lại đền, kèm theo món lễ tạ và những tràng pháo để thông báo cho hàng phố biết. Sáng ngày 22, sau khi khai mạc lễ hội, một đoàn kiệu rước trang hoàng lộng lẫy, có thanh niên trai tráng, trang phục chỉnh tề gọi là "đồng nam" khiêng kiệu và một tốp thiếu niên gọi là "đồng tử" khiêng đình hoàng trầm cùng với đội sư tử Kỳ Lừa múa một vòng quanh sân đền rồi hướng thẳng xuống đền Kỳ Cùng để rước thần sông Kỳ Cùng về dự hội. Sau khi làm lễ đón rước, đúng giờ Ngọ, đoàn kiệu rước thần sông Kỳ Cùng quay về đền Tả Phủ. Trên quãng đường đoàn kiệu rước qua, các gia đình bày biện mâm lễ, cúng xôi, gà, hoa quả để cầu may, cầu tào lộc và đốt pháo chào mừng. Ngày 23, 24, tổ chức lễ tế và chuẩn bị đầu pháo. Ngày 25, 26 tổ chức đốt đầu pháo, đây là đỉnh điểm của lễ hội, lôi cuốn mọi người tham gia. Quyền châm lửa đốt pháo thuộc về người năm trước đoạt giải, giây phút quyết định sẽ đến khi quả pháo đại nổ hất tung vòng thép đỏ (đầu pháo) lên không trung, rơi xuống và mọi người sẽ vào nhặt lấy.

Ngày 27, đúng giờ ngọ đoàn kiệu lại rước, trả thần sông về đền Kỳ Cùng và đưa thổ công, thần thánh về các miếu lân cận, lễ hội kết thúc. Từ khi Chính phủ cấm đốt pháo nổ, tên gọi "Hội đầu pháo" được đổi thành "Lễ hội xuân đền tả Phủ". Hiện nay, còn có một lễ hội gắn liền với lễ hội đền Tả Phủ, đó là lễ hội đền Kỳ Cùng.

Sưu tầm

Danh thắng Mẫu Sơn, huyện lộc Bình

Danh thắng Mẫu Sơn, huyện lộc Bình, Lạng Sơn

Vùng núi Mẫu Sơn là điểm hội tụ nhiều yếu tố độc đáo về cảnh quan thiên nhiên và đa dạng sịnh học với độ cao 1541m so với mực nước biển, là xứ sở gió, mây và sương mù bao phủ. Hàng trăm ngọn núi lớn nhỏ trùng điệp gối đầu nhau tạo nên một Mẫu Sơn kỳ thú như cảnh tiên giữa trần. Khí hậu Mẫu Sơn về mùa hè mát mẻ, thoáng đãng, mùa đông lại sương mù và đôi khi lại có tuyết rơi, là điểm du lịch lý tưởng của Lạng Sơn đặc biệt là loại hình du lịch sinh thái nghỉ dưỡng, khám phá…

Đứng trên đỉnh Mẫu Sơn nếu nhìn về phía Bắc ta có thể thấy cảnh quan kỳ vĩ của vùng biên giới hai nước Việt – Trung, phía Tây là cánh cung đá vôi Bắc Sơn nổi tiếng, phía Đông hướng về vùng bồn địa Na Dư­¬ng – Léc Bình xa xa là biển trời Đông Bắc. Từ xa xưa nguời Pháp đã phát hiện ra nơi đây như một nơi nghỉ dưỡng lý tưởng sánh ngang cùng SaPa ở Tây Bắc và Đà Lạt ở Tây Nguyên. Nơi đây các dãy núi ẩn hiện trong những tầng mây tạo nên một cảnh quan độc đáo riêng có của Mẫu Sơn.

Khu vực núi Phặt Chỉ rộng khoảng 6 ha, đồi cỏ ngút ngàn và gồm nhiều những vạt rừng nguyên sinh xanh ngắt, với 5 đỉnh cao khác nhau, có độ dốc từ 25-45o; ngọn cao nhất có độ cao trên 1.000 m so với mực nước biển. Núi Phật Chỉ nằm trọn trong dãy núi Cha, núi Mẹ, trên biên giới Việt - Trung, thuộc xã Mẫu Sơn, Lộc Bình, Lạng Sơn. Đây là vùng đất thiêng của người Dao với những cánh rừng thâm u, ngọn núi tai mèo dựng đứng, ít ai đến được.

Sưu tầm

Khu danh thắng Nhị - Tam Thanh, núi Tô Thị, Thành Nhà Mạc

Khu di tích nằm trong dãy núi đá vôi phía Tây Bắc thành phố Lạng Sơn, thuộc phường Tam Thanh, với diện tích 50 ha, nơi đây có những hang động tự nhiên kỳ thú, được bộ Văn hóa Thông tin (nay là bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) xếp hạng di tích quốc gia năm 1962 trong đợt xếp hạng những di tích quốc gia đầu tiên của nước ta, với những giá trị danh thắng và lịch sử văn hóa tiêu biểu. Khu di tích bao gồm động Nhị Thanh, động Tam Thanh, thành Nhà Mạc và Núi Vọng Phu. Bốn nét đẹp riêng kết hợp lại tạo thành một vẻ quyến rũ đặc biệt cho quần thể di tích được mệnh danh là “đệ nhất bát cảnh” của Xứ Lạng.

Chùa Tam Thanh - Thành phố Lạng Sơn                          

          Động Nhị Thanh do danh nhân Ngô Thì Sĩ khám phá và tạo dựng khi ông làm đốc trấn Lạng Sơn từ năm 1777 – 1780, đây là danh thắng thiên nhiên thiên tạo kỳ bí lại có chùa Tam Giáo linh thiêng, đặc biệt có số lượng rất lớn bia ma nhai, là nguồn sử liệu quý giá chuyển tải nội dung văn học sâu sắc, phong phú; lưu lại bút tích của nhiều văn nhân, thi sĩ và các bậc tiên hiền. Nhị Thanh – một địa danh nổi tiếng ngay khi mới được phát hiện và mấy trăm năm qua là quà tặng vô giá tạo hóa ban tặng cho người dân Xứ Lạng.

                                          Nhị Thanh

          Chùa Tam Thanh nằm trong động Tam Thanh - di tích lịch sử văn hóa nổi tiếng của Xứ Lạng. Theo như các nhà nghiên cứu khoa học, di tích này nguyên là nơi thờ tự của Đạo giáo. Sau này, do ảnh hưởng nhiều yếu tố, Đạo giáo mờ nhạt trong tâm thức nhân dân địa phương. Người dân địa phương đã đưa các yếu tố thờ tự của Phật giáo vào di tích này để thờ tự. Hội chùa được mở vào ngày 15 tháng Giêng hàng năm. Ngoài ra, chùa Tam Thanh còn gắn liền với danh thắng tượng đá nàng Tô Thị đã đi vào ca dao của dân tộc. Tượng đá nàng Tô Thị đứng chếch trên sườn núi trước mặt chùa như một biểu tượng của lòng chung thủy sắt son của người phụ nữ.

Thành Nhà Mạc

 Thành Nhà Mạc nằm cạnh tượng đá nàng Tô thị, dấu tích hiện nay còn lại gồm 2 đoạn tường thành xây bằng đá giữa hẻm núi. Đây là một di tích kiến trúc quân sự phản ánh một thời kỳ chiến tranh tương tàn trong lịch sử việt Nam. Sự tồn tại của hàng lợt thành, lũy do họ Mạc xây dựng đã được sử sách gọi chung một tên là Thành Nhà Mạc, đó phần lớn là những bức thành phòng thủ, những thành lũy này thường lợi dụng địa hình tự nhiên như 2 sườn núi tạo nên một lòng chảo khá rộng, chỉ việc xây thành bịt ở 2 đầu. Đó là đặc điểm riêng của Thành Nhà Mạc.

  Núi Nàng Tô Thị